Micro Finance Information in Marathi

१९७० च्या दशकात बांगलादेशातल्या जोब्रा नावाच्या खेड्यात एक अर्थशास्त्राचा प्राध्यापक फिरत होता. त्याला बांबूचे स्टूल बनवणाऱ्या ४२ बायकांचा गट भेटला. भांडवल नसल्यानं त्या स्थानिक व्यापाऱ्याकडून कर्ज घेत, त्याच्याच अटीवर माल विकत आणि कर्जाच्या सापळ्यातून बाहेरच पडत नसत. त्या प्राध्यापकानं – मुहम्मद युनुस यांनी – स्वतःच्या खिशातून बिनव्याजी पैसे दिले. एवढ्याशा रकमेनं त्या बायका सापळ्यातून सुटल्या. जगानं त्या प्रयोगाला नाव दिलं – सूक्ष्म वित्त.

Micro finance is a development approach that provides small, short-term, collateral-free loans along with savings, insurance, remittance and training services to low-income households. Loans are often given to self-help groups, where group savings substitute for collateral and repeat loans grow with repayment discipline. Because administrative costs are high relative to loan size, interest rates average around 35% globally, though Indian public-sector lenders receive interest subvention. The modern movement began in 1970s Bangladesh with Muhammad Yunus and the Grameen Bank; India’s NABARD SHG-linkage programme is regarded as the world’s largest micro finance programme.

📚 हे सुद्धा नक्की वाचा

• चाणक्य (कौटिल्य) – अर्थशास्त्रकार
• ए. पी. जे. अब्दुल कलाम
• अण्णाभाऊ साठे – जीवन व साहित्य
• ॲप्लिकेशन सॉफ्टवेअर म्हणजे काय?
• ऑनलाइन चॅट – माहिती आणि सुरक्षितता
• शारीरिक शिक्षण – महत्त्व आणि उद्दिष्टे
• अनंत (Infinity) – रोचक तथ्ये
• नमाज – पद्धत आणि महत्त्व

प्रश्न: सूक्ष्म वित्त आणि सामान्य बँक कर्ज यात फरक काय?

उत्तर: सूक्ष्म वित्तातील कर्ज लहान रकमेचं, अल्प मुदतीचं आणि प्रत्यक्ष तारणाशिवाय दिलं जातं. शिवाय त्यासोबत बचत, विमा, प्रशिक्षण आणि गट उभारणीसारख्या सेवाही मिळतात, ज्या सामान्य बँक कर्जात नसतात.

प्रश्न: सूक्ष्म वित्त कोणाकडून मिळू शकतं?

उत्तर: बचत गट (स्वयंसाहाय्यता गट), सहकारी संस्था, व्यापारी बँका, बँकेतर वित्तीय संस्था आणि बिगर सरकारी संस्थांकडून ते मिळू शकतं.

प्रश्न: सूक्ष्म वित्तात महिलांना जास्त कर्ज का दिलं जातं?

उत्तर: महिलांचा परतफेडीचा दर चांगला असतो आणि कर्जाचा फायदा संपूर्ण कुटुंबापर्यंत पोहोचतो. म्हणून सूक्ष्म वित्त हे महिला सबलीकरणाचं महत्त्वाचं साधन मानलं जातं.

प्रश्न: सूक्ष्म वित्तावरील व्याजदर जास्त का असतो?

उत्तर: लहान कर्जाचा प्रशासकीय खर्च रकमेच्या टक्केवारीत मोठा असतो आणि तारण नसल्यानं धोकाही जास्त असतो. जागतिक सरासरी सुमारे ३५ टक्के आहे, पण ती देशानुसार बदलते.

प्रश्न: भारतातील सूक्ष्म वित्त क्षेत्र किती मोठं आहे?

उत्तर: नाबार्डच्या प्रकाशनानुसार भारतातील सूक्ष्म वित्त क्षेत्र जगातील सर्वांत मोठं असून नाबार्डचा स्वयंसाहाय्यता समूह संलग्नता कार्यक्रम जगातील सर्वांत मोठा सूक्ष्म वित्त कार्यक्रम समजला जातो.